Etimolojik İnciler

Bir Pazarlama Mucizesi: Bordo Rengi

Eski okurlarımız hatırlar, aylar önce paylaştığım ilk blog yazımda size kahverenginin kökeninden bahsetmiştim. Önünüzdeki 506 kelimelik yazıda ise temelini başka bir içecekten alan bordo kelimesinin dilimize girişini anlatmış olacağım. Bu yazının benim adıma en özel yanı, bu incelemenin etimoloji literatüründe bir ilk olması. Kırmızının bu koyu tonuna gündelik hayatta bordo diyen tek toplum biziz. Bu gurur hepimizin!

Bu gururdan şımarmış olacağız ki konu hakkında sözlükler dışında herhangi bir Türkçe kaynağa denk gelmedim. Arama motorlarında ”bordo” kelimesini araştıracak olursanız karşınıza çıkacak arama sonuçları genelde bordo-mavililer ve bordo bereliler hakkında olacak. Sayfalarca bordo bereliler konulu yazı görünce içimden ne militarist toplummuşuz dedim.

Konumuza dönecek olursak, sizce kırmızının bu tonuna dilimizde bordo adını veren içecek nedir?  Evet, tahmin etmesi o kadar da güç değil 🙂 Cevap: Kırmızı Şarap. Daha doğrusu… Bekleyin geliyor 🙂

red-wine_0

Her içkinin bir  menşe ülkesi(country of origin) vardır. Bu konuda en bariz örneklerden bahsedecek olursak; vodka deyince aklımıza Rusya, tekila deyince Meksika, viski deyince İrlanda/İskoçya ve şarap deyince de Fransa geliyor. Bahsi geçen ülkeler ya bu içeceklerin mucidi,  ya da mucidinden daha iyisini yaptıkları için aklımıza geliyorlar. Tıpkı arabanın Almanya veya Japonya’da icat edilmediği gibi.

Birçok kaynağa göre şarabın ilk olarak M.Ö. 300’lü yıllarda Orta Anadolu’da mayalandığı düşünülüyor, kimi kaynaklara göre de Kafkasya’da.  En nihayetinde oldukça eski bir içecek ve Fransa’dan oldukça uzak coğrafyalardan gelme.  Peki nasıl oldu da Şarap deyince aklımıza önce Fransa geliyor? Cevabı aslında yukarıda verdim ama işin nasılı şudur; Fransa’nın güney batısının şaraplık üzüm yetiştirilmesine elverişli iklim ve toprak yapısı. Bu noktada Fransa’nın en büyük şarap imalat şehri ise Bordeaux. Evet iyice yaklaştık… 

b

Güzel Türkçe’mizde bordo renginin etimolojik kökeni Bordeaux şehrinin dünyaca ünlü koyu kırmızı Bordeaux şaraplarının rengine dayanıyor. Bordo kelimesi yazılı kaynaklarda ilk defa 1945 yılında Cumhuriyet gazetesinde bir güreş müsabakasının özetinde ”onun Bordo rengindeki spor mantosunu” cümlesinde geçiyor ve dilimize giriyor. Artık koyu tonlu kırmızının dilimizde ilk tabiri yapılmış oluyor. Dildeki boşluk Bordeaux şarabının rengi olan bordo ile doluyor. 

Meraklısına ”Bordo” Şarap Pazarı

Bordeaux, gerek üretim boyutu gerekse dünyanın en önemli şarap festivalini olan  Vinexpo‘ya her yıl kapılarını açarak şarap sektörünün en önemli başkentlerinden birisi konumunda. İlk defa 8.yüzyılda Romalılar tarafından ekilen bağları ile başlayan üzüm tarımı bugün 287 bin dönümlük alana yayılmış durumda. 57 tanesi uluslararası pazarlarda satılan onlarca Bordeaux şarabı markası binlerce şarap üreten şato, bölgede 13.000 kişiye istihdam sağlıyor. Bordeaux şatoları miktar olarak çok fazla şarap ürettikleri gibi, dünyanın en pahalı şaraplarını da üretiyor. Marka değeri(brand equity) en yüksek olan şatolar(chateau);

  • Château Lafite-Rothschild
  • Château Margaux
  • Château Latour
  • Château Haut-Brion
  • Château Mouton-Rothschild

Bordeaux şarap sektörü hakkında bu gereksiz bilgilerden sonra konuya dönecek olursak, ciddi bir pazarlama başarısı ile karşı karşıyayız. Şarap eksperi  olmadığımdan dünyanın en iyi şarapları olma iddiaları gerçeği yansıtır mı bilmem ama Bordeaux şaraplarının rengi dilimizde kendine kırmızının bir tonu olarak yer edinmiş ve sürdürülebilir marka avantajına sahip. Aslında her bordo kullandığımız cümlede bilinçsiz olarak bu şarapların marka elçiliklerini yapıyoruz…

Haftaya başka bir kelimenin etimolojik serüvenine çıkmak dileğiyle, iyi haftalar 🙂

 

Kaynakça 

Nişanyan Sözlük

Johnson, Hugh (1994). World Atlas of Wine (4th ed.). London: Octopus Publishing Group Ltd. p. 13.

“Bordeaux Wine Region in France: World’s Most Famous Fine Wine Region”. IntoWine.com. Retrieved 23 October 2009.

http://www.gt.metu.edu.tr/sarap.htm

Standart

Kayıtsız kalma, yorumunu paylaş!

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.